Faiz ve enflasyon

Mevduat faizi enflasyonu yendi mi?

2005'ten bugüne politika faizi, mevduat ve kredi faizleri ile enflasyon aynı grafikte. Bankaya yatırılan paranın enflasyona göre gerçekte kazandırıp kazandırmadığını ay ay görün.

Veriler yükleniyor…

Reel getiri nedir?

Bir birikimin enflasyondan arındırılmış getirisine reel getiri denir. Mevduat faizi yüzde 40, enflasyon yüzde 30 ise hesabınızdaki para yüzde 40 artar ama satın alma gücünüz yaklaşık yüzde 7,7 artar. Faiz enflasyonun altında kalırsa bakiye büyürken satın alma gücü erir.

Grafik nasıl hesaplanıyor?

Faizler, TCMB'nin her hafta yayımladığı yeni açılan TL mevduat ve kredi hesaplarının ağırlıklı ortalama yıllık oranlarının aylık ortalamasıdır; politika faizi BIS kaynaklıdır. Enflasyon, TÜİK'in tüketici fiyat endeksindeki 12 aylık değişimdir. "Mevduatın reel getirisi" çubukları şunu gösterir: 12 ay önce o günkü ortalama faizle mevduata yatırılan paranın, aradan geçen 12 aydaki enflasyona göre gerçek kazancı ya da kaybı. Stopaj (faiz geliri vergisi) hesaba katılmamıştır; gerçek getiri bir miktar daha düşüktür.

Tarihten bir not

Yüksek enflasyon dönemlerinde mevduat sahipleri çoğu zaman kaybeder, borçlular kazanır. Türkiye'nin enflasyonunun dünyadaki yerini dünya enflasyon tarihi sayfasında görebilirsiniz. Türkiye bunu en sert biçimde 2001'de yaşadı: gecelik faiz bir gün yüzde 7.500'ü gördü. O günlerin hikâyesini 2001 krizi yazımızda anlattık. Kendi birikiminizin gelecekte ne edeceğini birikim hesaplayıcısıyla, bir kredinin enflasyona göre gerçek maliyetini kredi hesaplayıcısıyla hesaplayabilir, ev fiyatlarının enflasyona karşı seyrini konut fiyatları sayfasında görebilirsiniz.

Kaynak: TCMB Elektronik Veri Dağıtım Sistemi (EVDS); politika faizi BIS, enflasyon TÜİK. Faizler ortalama değerlerdir, bankadan bankaya ve vadeye göre değişir. Geçmiş getiriler geleceği göstermez; bu sayfa yatırım tavsiyesi değildir.

Ana sayfa · Birikim hesaplayıcı · Kredi hesaplayıcı · Paranın erime hesaplayıcısı · Gizlilik ve KVKK · © 2026 Finans Tarihi